Oten hefte taekvondo uzre yeniyetmeler ve boyukler arasInda Azerbaycan cempionatIna yekun vuruldu. 8 ilden beri olkemizde resmen tedris edilen ve oten ilden olimpiya proqramIna daxil olan yegane serq doyus senetinin indiki durumu barede suallara cavab tapmaq ucun taekvondo uzre beynelxalq te’limatcI, emekdar mesqci Suleyman Memmedliye uz tutduq.

“IdmancIlarIn fiziki hazIrlIqI ve dozumluluk seviyyesi asaqI dusub”


- Respublika cempionatIna yekun vuruldu. Onun neticelerine nezer salarken neleri qeyd etmek isterdiniz?
- IdmancIlarIn, xususile boyuklerin texniki seviyyesi yukselib, eksine genclerde texniki-taktiki seviyye asaqI dusub. IdmancIlarIn fiziki hazIrlIqI ve dozumluluk seviyyesi nisbeten azalIb. Bunu genclerimizin beynelxalq yarIslarda istirak ede bilmemesi ile izah edirem. Bu, hem de onlarIn maddi cetinlikleri ile baqlIdIr.
- Ele serq doyus novleri var ki, populyarlIqIna gore, taekvondodan geri qalmIr. Ancaq taekvondo olimpiya proqramIna daxil edilib. Bu ne ile izah edilir?
- Taekvondoda 3 minden artIq element var. Bu nov ayaq zerbeleri ile cox zengindir. Idman gerek insanI zedelemesin. Taekvondo saqlamlIqIn qorunmasI baxImIndan humanist idman novudur - elle sifete zerbe qadaqandIr, kemerden asaqI, arxadan zerbe endirmek olmaz. Cox elastikdir, dinamik doyus olmaqla yanasI, coxlu mehdudiyyetler var. ‚c metrden tullanIb neyise sIndIrmaq, bir tullanIsla 7-8 hedefi vurmaq kimi elementler basqa novlerde yoxdur. Mehz butun bu cehetler ve zahiri gozelliyi onu olimpiadaya aparIb cIxarIb. Taekvondo 1988-ci il Seul ve 1992-ci il Barselonada- Olimpiya OyunlarInda baxIs proqramIna daxil edildi. Her iki olimpiadada ozunu yaxsI terefden gosterdi. 1996-cI ilde Beynelxalq Olimpiya Komitesinin 103-cu sessiyasInda qerara alIndI ki, taekvondo olimpiya novu olsun. Odur ki, 2000-ci ilden resmen olimpiya proqramIna daxil edilib.
- Ancaq Sidney OlimpiadasInda Azerbaycan idmancIlarInI gormedik...
- Teessufler olsun ki, Sidneyde istirak ede bilmedik. Sidney OyunlarInIn secme yarIslarIna getdik, feqet te’lim mesqleri kecmedik. IdmancI gerek te’lim mesqleri kecsin. Ele olkeler var ki, taekvondonu 30 ildir inkisaf etdirirler. Bizde ise bu idman novu cemi 7-8 ildir movcuddur. YarIslara ilde 40 de’vet alIrIq. Demirem hamIsIna, hec olmasa, onlardan bir necesine gedek. Onda bizde de netice olacaq. Avropa cempionatInI goturek. Getmelidir 16 nefer, aparIrIq 3 nefer. Taekvondo Olimpiya novu olandan sonra basqa olkelerde bu idman novune dovlet qayqIsI artIb. Ancaq bizde hele bir ses-semir yoxdur.
- Son respublika birinciliyinde qalibler ucun hediyyeleri gorenden sonra mende ele teescurat yarandI ki, taekvondonun maddi cetinliyi yoxdur?
- Butun bunlar yalnIz federasiyanIn hesabIna olub. Turk dunyasInda ilk defe “Dede-Qorqud” kubokunu te’sis etmisik. Cekisi 16 kq olan bu kubokun ustunde 50 qramdan artIq qIzIl var. Kubok butunlukle qIzIl tebeqe ile ortulub. Qiymetli olduquna gore kecicidir. Onu bu defe de federasiyanIn idmancIlarI qazandIlar. Bu kubok adeten “Pumse” yarIslarInda qalib gelen idmancIya verilir. Hemin yarIslarIn esas meqzi bundan ibaretdir ki, xalI uzerine cIxan idmancIlar hakimlere kompleks hereketler ve texniki fendler numayis etdirirler.
- Taekvondoda el zerbelerinden cox az istifade edilmesi onun goruntusunu maraqsIz etmir?
- Taekvondo yegane serq doyus novudur ki, esas zerbeler ayaqladIr. Zerbelerin 90 faizi ayaqlarla endirilir. 1980-ci ile kimi sifete vurmaq da olub, yIxmaq da olub. Ozunuz bir dusunun, elle sifete vurmaq cox asandIr. InsanIn butun gozelliyi sifetindedir. Elle vurub sifeti korlayacaqsansa, onda bele idman hec lazIm deyil. Ayaqla vurmaqa icaze var. Ancaq ayaqla her adam vura bilmir. Cunki, cetindir. Kontakt novu olmasIna baxmayaraq, bizde zedeler nadir hallarda olur. Ilk baxIsdan gorunur ki, el islemir. Ancaq imtahan zamanI, numunevi cIxIslarda butun hereketler, o cumleden el zerbeleri icra edilir. Taekvondonun basqa doyus novlerinden ustunluyu de bundadIr.

“Ermeniler QarabaqIn adIndan ikinci komandanI yarIsa cIxarmaq istediler”


- Perspektivli idmancIlardan kimlerin adInI qeyd ede bilersiniz?
- AxIrIncI defe Iranda, her il kecirilen en’enevi yarIsda istirak etmisik. Men orada ucuncu yer tutmus Resad Memmedovu, Terennum ve Tevekkul BayramovlarI qeyd etmek isterdim. Bu qardaslar Iranda cox yaxsI cIxIs etdiler. Hercend Iranda boyuk haqsIzlIqlarla uzlesdik. Orada ermeniler QarabaqIn adIndan ikinci komandanI yarIsa cIxarmaq istediler. Men bu meseleye e’tiraz etdim. QIzlardan ise Sevinc AllahverdiyevanI gostere bilerem. Teessuf ki, ele idmancIlarImIz var ki, Avropa cempionu olandan sonra zeiflediler. Gorunur, muveffeqiyyetden basgicellenme azarI onlarI yaxalayIb.
- QarsIdan gelen Afina OyunlarInda Azerbaycan taekvondocularImIzI gore bileceyikmi?
- Olkelerin ekseriyyeti gelen olimpiya ucun secme komandalarInI mueyyenlesdiribler. Adeten olimpiyaya hazIrlIqa bizde yarIslara lap az qalmIs baslayIrlar. Gerek dovlet qayqIsI olsun ki, biz de komandamIzI yaradaq. Ilde 40 yarIsa de’vet alIrIq. Feqet, onlarIn yalnIz bir necesinde istirak ede bilirik. Nece ildir yeniyetmeler arasInda dunya birinciliyi kecirilir, biz istirak etmirik. Tekce oten ilin sonunda Belorusiyaya gede bildiler. Usaqlar yarIsdan iki qIzIl, bir gumus, bir burunc medalla Vetene donduler, komanda hesabInda ikinci olduq. Bu boyuk nailiyyetdir ve subut edir ki, ne ise var. Yeniyetmeler indiden yarIslarda istirak etseler, gelecekde daha uqurlu neticeler gostere bilerler. UsaqlarIn hazIrlIq seviyyesi ne qeder yuksek olsa da, beynelxalq yarIs tecrubesi de gerekdir.
- Bu barede Milli Olimpiya Komitesi qarsIsInda mesele qaldIrmIsInIzmI?
- Yox, qaldIrmamIsam. Ancaq me’lumat vermisem.
- TaekvodondocularImIzI hansI yarIslar gozleyir?
- QarsIda bizi Avropa birinciliyi gozleyir. Tekce aprel ayInda 7-8 yarIs var. Koreyada boyuk yarIslar var. Hem de builki dunya cempionatI da payIzda Koreyada kecirilecek. Koreyaya gede bilsek, bu, bizim ucun yaxsI tekan olacaq. Gencler arasInda Ispaniyada kecirilecek dunya birinciliyine 20 nefer getmelidir - 10 qIz, 10 oqlan. Getse, bir qIz ve iki oqlan gedecek. YuxarI ceki derecelerinde idmancIlarImIz zeifdir. 60 kq-dan yuxarI bizde demek olar ki, yuksek seviyyeli idmancI yoxdur.

“Soccerage” internet veb-saytInIn me’lumatIna gore, ItaliyanIn “Fiorentina” klubunun kecmis bas mesqcisi Fatih Terim gelen ilden “Milan”a rehberlik edeceyine ilkin razIlIqInI verib. Me’lumatda deyilir ki, klubla imzaladIqI muqavileye gore, turk mesqcinin illik mevacibi 2 milyon dollar olacaq. Muqavilenin muddeti ise klubun gostereceyi neticeden asIlI olacaq. “Milan”In indiki mesqcisi Alberto Dzakkeroninin taleyi artIq bellidir. Deyilenlere gore, o, gelen ilden “Inter”e bascIlIq

Cempionlar LiqasInIn ikinci qrup turnirinin 5-ci turunun oyunlarI olub. OnlarIn neticeleri beledir:
“A” qrupu
“Sturm” (Avstriya) - “Valensiya” (Ispaniya) 0:5
“Panatinaikos”(YunanIstan)-”Man. Yunayted” (Ingiltere) 1:1

“B” qrupu
“Qalatasaray” (Turkiye) - “Milan” (Italiya) 2:0
“Deportivo” (Ispaniya) - “PSJ” (Fransa) 4:3

“C” qrupu
“Lion”(Fransa) - “Bavariya” (Almaniya) 3:0
“Arsenal” (Ingiltere) - “Spartak” (Moskva) 1:0

“D” qrupu
“Real” (Madrid) - “Lids” (Ingiltere) 3:2
“Latsio” (Italiya) - “Anderlext” (Belcika) 2:1